Category: انواع ادبی

معرفی و بررسی دو قالب رباعی و دوبیتی

یکی از دغدغه‌های اصلی همه‌ی ما در دوران تحصیل و درس ادبیات، تفاوت میان دو قالب رباعی و دوبیتی بود. شاید هیچ‌یک از قالب‌های شعر فارسی در حد این دو قالب به همدیگر نزدیک نباشند. تشابهی که البته ظاهری است و وقتی به حوزه‌ی محتوا و فرم وارد شویم، تفاوت‌های بسیاری میان این دو قالب […]

معرفی قالب غزل، قلبِ شعر فارسی

هر ایرانی، هر قدر هم که از فضای کتاب و ادبیات به دور باشد، امکان ندارد که به واژه‌ی غزل برنخورده باشد و در عمرش، غزلی نشنیده باشد. زیرا در خشک‌ترین خانواده‌های ما هم چند نفری پیدا می‌شوند که اهل غزل باشند و حتما پدربزرگ یا پیری داشته‌ایم که برای‌مان از حافظ و سعدی، غزل […]

معرفی قالب مثنوی

مثنوی یکی از قالب‌‎های اصلی شعر فارسی است که از دیرباز برای سرودن اشعار تمثیلی، حکایت‌ها و اشعار عرفانی کاربرد داشته‌است. در این قالب شعری هر بیت قافیه‌ای جداگانه دارد و به همین دلیل مثنوی (دوتایی) نامیده می‌شود. شاید بهترین نمونه‌ی آن‌ شاهنامه‌ی فردوسی باشد که در ۵۲ هزار بیت و در اوج کیفیت شاعرانگی […]

معرفی قالب قصیده

قصیده یکی از قدیمی‌ترین قالب‌های شعر فارسی است. این قالب شعری از دوران بیابان‌نشینی عربِ پیش از اسلام وجود داشته و از قرن سوم در ادبیات فارسی هم وام گرفته شده‌است. البته مدارک تاریخ دقیقی برای ورود این قالب به شعر فارسی در دست نیست. و واژه‌ی «چکامه» در ایرانِ پیش از اسلام به قصیده […]

خاستگاه شعر در ادبیات فارسی

یک‌سری از عنوان‌ها هستند که دقیقا معلوم نیست تحت آن‌ها باید به چه مسائلی پرداخت! مثلاً در عنوان همین مطلب، با مفهومی روبه‌رو هستیم که گستره‌ی بسیاری از زیرمفاهیم را در خود جای می‌دهد. بنابراین اگر بخواهیم خاستگاه شعر را –حتی در چارچوبی مانند ادبیات فارسی- بررسی کنیم، بنا به زاویه‌ی دیدهای متفاوت و سویه‌های […]

آشنایی با قالب نمایش‌نامه

واژه‌ی نمایش‌نامه از لغت فرانسویِ pièce de théâtre برگرفته شده‌است. و به همین خاطر، گاهی با واژه‌های پی‌اِس یا تئاترنوشت هم از آن یاد می‌شود. این واژه متنی را شامل می‌شود که بتوان آن را برای اجرای یک نمایش استفاده کرد. طبیعتاً به نویسنده‌ی چنین متنی، نمایش‌نامه‌نویس گفته می‌شود. اما اصطلاحاً، نمایش‌نامه داستانی است که […]

معرفی ژانر ادبی داستان کوتاه

فرهنگ‌نامه‌ها و برخی از وب‌سایت‌ها، داستان کوتاه را چنین تعریف می‌کنند: «یک داستان با مضمونی کاملاً توسعه یافته که به طور قابل توجهی از رمان کوتاه‌تر است. و جزئیات خیلی کمتری دارد». شاید بد نباشد که از بخش آخر جمله ایراد بگیریم. داستان‌های کوتاه بسیار زیادی وجود دارند که به همان نسبت مفصل هستند. یا حتی […]

معرفی ژانر وحشت در ادبیات

شاید زمانی که ما نام ادبیات ژانر وحشت یا ژانر «Horror» را می‌شنویم، صحنه‌‌های دل‌خراشی مثل قطعه‌قطعه شدن اعضای بدن، خون یا زامبی‌ها را به یاد می‌آوریم. یا حتی ته دل‌مان از به یاد آوردن «کلیف هنگر»های سینمای وحشت یا داستان‌های ترسناکی که خوانده‌ایم خالی می‌شود. در این مقاله به بررسی این ژانر محبوب و […]

آشنایی با ژانر معمایی و جنایی

ژانر معمایی نوعی سبک نگارشی است که در آن، موضوع اصلیِ نوشته، معمایی و جنایی است. در طول چنین داستان‌هایی، فردی مثل کارآگاه به دنبال راه حلی برای معمای داستان است. برخی از رمان‌هایی که در ژانر معمایی نوشته شده‌اند، توسط فیلم‌سازان به فیلم‌های تلویزیونی تبدیل شده‌اند که طرفداران زیادی نیز داشته‌اند. استراتمور یک نویسنده‌ی […]

معرفی با سبک داستان جنایی

در سال‌های اخیر داستان جنایی در صدر فهرست کتاب‌های پرفروش جهان قرار گرفته است. آمار فروش کتاب‌فروشی ها و نمایشگاه‌های کتاب این امر را به خوبی نشان می‌دهد. در داستان جنایی، چون نویسنده خود را محدود نمی‌کند و از شکسته شدن قوانین می‌نویسد، باعث می‌شود تا اثری مهیج و رازآلود خلق کند. آثاری که امروزه […]
lightbox
رفتن به نوارابزار