موجود
کتاب ملت عشق
کد کالا: ۵۹۸۴

ملت عشق

ناشر:

ققنوس

قیمت: ۳۹۰۰۰ ۳۳۱۵۰ تومان
(۵ از مجموع ۱ نظر)

کتاب The Forty Rules of Love ملت عشق یا چهل قانون عشق، نام رمانی نوشته «الیف شافاک» است که در سال ۲۰۱۰ به صورت همزمان به دو زبان انگلیسی وترکی منتشر شد. «ارسلان فصیحی» آن را به فارسی برگردانده و توسط انتشارات ققنوس منتشر شده است. نام انگلیسی این کتاب چهل قانون عشق است که از زبان شمس تبریزی روایت می‌شود.

این کتاب تاکنون بیش از ۵۰۰ بار درترکیه تجدید چاپ شده و به یکی از کتاب‌های پرفروش‌ترکیه تبدیل شده است. این کتاب در ایران هم با استقبال زیادی مواجه شد به طوری که در مدت کوتاهی عنوان یکی از پرفروش‌ترین کتاب‌ها را از آن خود کرد.

«الیف شفق» با نام  هنری  «الیف شافاک» از نویسندگان جوان وترک تباری که بیشتر از ۱۵ جلد کتاب نوشته و ۱۰ جلد آن رمان است اما با کتاب  «ملت عشق» به جامعه ادبی معرفی شد.

اولین رمان شافاک در سال ۱۹۹۸ با اسم «پنهان» منتشر شد که با اقبال خوبی برخوردار شد و  توانست برنده جایزه ادبی رومی یا همان مولانا هم شود.

اوایل جوانی شافاک در دوران دانشجویی به صوفی‌گری علاقه‌مند می‌شود و طنین آن در آثارش مشهود است. زندگینامه کامل‌تری از الیف شافاک را می‌توانید در مجله کتابچی بخوانید.

خلاصه کتاب ملت عشق

«اللا» زنی خانه‌دار که از زندگی شخصی خود رضایت ندارد و به عنوان یک ویراستار در یک انتشارات مشغول به کار شده است. برای شروع کار رمانی به قلم «عزیز زاهارا» به اللا سپرده می‌شود که بعد از خواندن رمان، گزارشی در مورد آن بنویسد.

در این کتاب با دو داستان موازی مواجه می‌شوید. داستان اول قصه مولانا و شمس است و قصه دوم قصه اللا و عزیز زاهارا. این دو قصه به صورت موازی با هم پیش می‌روند و کتاب «ملت عشق» را می‌سازند. داستان عزیز و اللا شامل چندین قصه موازی است که نویسنده برای جلوگیری از اینکه مخاطب دچار سردرگمی شود و راوی را گم کند در ابتدای هر بخش نام راوی و زمان اتفاق افتادن قصه را نوشته است.

داستان این کتاب، در بعضی موارد براساس تاریخ و اتفاقات واقعی است اما نویسنده رمان ملت عشق به اندازه یک مورخ نسبت به واقعیت‌ها امانت‌دار نبوده و برای جذاب‌تر شدن داستان کمی تخیل به آن اضافه کرده است.

بخش اول کتاب، به توصیف و معرفی شخصیت‌های اللا و عزیز، و شمس و مولانا و شروع حرکت‌شان به سمت عشق پرداخته است. شاید بعد از خواندن کتاب به خودتان بگویید که کتاب در حال شعار دادن درباره عشق است و چقدر جای عشق در زندگی امروزی اما اینطور نیست. این توصیفات و تصاویر جزیی از زیبایی‌هایی داستان هستند.

در بخش دوم کتاب، قصه رفتن شمس به سمت مولانا را می‌خوانیم. پیش از این، نویسنده کمی از مولانای قبل از دیدار شمس برای خواننده تصویر می‌سازد و بعد با ورود شمس به قونیه و برخورد او با چند کاراکتر کاملا متفاوت قصه را ادامه می‌دهد. این دیدارها هم از زاویه دید شمس و هم از زاویه دید شخصیت‌هایی که شمس در ورود به قونیه با آنها برخورد می‌کند، روایت می‌شوند.

یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد رمان ملت عشق به‌هم پیوستگی داستان است. این ویژگی شاهدی است بر این که نویسنده در تعریف کردن چندین داستان موازی و حفظ ارتباط آنها و نشان دادن یک تصویر کلی و یک‌پارچه به خوبی موفق شده است.

رابطه اللا و عزیز کم کم گرم‌تر می‌شود و احساسی بین این دو شکل می‌گیرد به شکلی که در کتاب می‌خوانیم اللا حرف‌هایی را به زبان می‌آورد که به اعتقاد خودش نمی‌توانسته به راحتی به کس دیگری بگوید. در نامه‌های رد و بدل شده بین این دو نفر، شخصیت‌هایشان کم کم شفاف‌تر و قابل لمس‌تر می‌شوند.

در بخش سوم کتاب، بالاخره مخاطب شاهد روبرو شدن شمس با مولانا است. ورود شمس مثل بقیه قسمت‌های داستان هیجان برانگیز است؛ ورودی که بعضی‌ها را به واکنش وامی‌دارد. در این بخش با مخاطبان، مردان متعصب، روبرو می‌شویم. کسانی که به قول خود شمس «فقط مرحله اول دین و ظاهرش را می‌دانند». مثلا از قول یکی از همین افراد می‌خوانیم:

«… به نظر آن‌ها [صوفی‌ها] شراب خوردن، رقصیدن، ساز نواختن، شعر گفتن، نقاشی کشیدن و امثال این‌ها از واجبات دینی مهم‌تر است. مدام تکرار می‌کنند «مادامی که در اسلام رتبه وجود ندارد، همه حق دارند از راهی که می‌دانند به خدا برسند.»

نکتهٔ جالب توجه دیگری که در این بخش از کتاب ملت عشق می‌خوانید، چند جمله به روایت از مولانا درست قبل از دیدار اول‌اش با شمس است:

«…البته کسانی هم هستند که خواسته‌های بزرگ‌تری دارند: از آن‌هایی که می‌خواهند برای بیماری لاعلاج‌شان شفایی بیابم بگیر تا آن‌هایی که خواهش می‌کنند باطل السحری به ایشان بدهم. همین‌ها نگران‌ام می‌کنند. مگر نمی‌بینند نه پیغمبرم تا کرامات نشان بدهم و نه لقمان تا شفا ببخشم؟»

بخش چهارم کتاب، قصه رفتن است. رفتنی که برای هر دو روایت این کتاب اتفاق می‌افتد.   روایت اللا و عزیز که در آن اللا تصمیم می‌گیرد ابراز علاقه عزیز را قبول کند و این مسئله را با او در میان می‌گذارد. شمس هم تصمیم می‌گیرد مسیری که با مولانا شروع کرده بود را با «سماع» به نهایت برساند و کامل شدن او را ببیند. کامل شدنی که در واقع هردوی آن‌ها را (شمس و مولانا) را به یک نوع پایان طبیعی نزدیک می‌کند. البته این پایان تازه ابتدای راه محسوب می‌شود. در این جدایی مولانایی که شاگرد شمس شده، همراه با خود شمس پیشرفت می‌کند و به درجه والای عرفان و انسانیت می‌رسد که کم کم به همان شخصیتی تبدیل می‌شود که قرن‌هاست به آن ویژگی‌ها می‌شناسیمش.

«باد نیاورده است مرا که باد ببردم از زندگی‌ات…»

این جمله‌ای است که شمس به مولانا گفته. اما بعد از جدا شدن مولانا از شمس و بعد از دو سال در کنار هم بودن و آموزش دیدن مولانا، خبری از شمس نیست. این جدایی به قدری برای مولانا باور ناپذیر و سخت بود که پسرش (پسر مولانا) در مورد وضعیت پدرش می‌گوید: «در یک شب تمام محاسن‌اش سفید شد». این «پیر» شدن با رفتن شمس، تاثیر او شمس بر زندگی مولانا را خلاصه می‌کند. تاثیری که شاید در این جملات مولانا خطاب به پسرش به خوبی بیان شده باشد:

«ارجمند است او؛ خود من است، فراموش نکن. شمس و من دو انسان جداگانه نیستیم. در اصل یکی هستیم. ماه یک روی تاریک دارد یک روی روشن. شمس روی سرکش من است. او جنبه عاصی من است. کسی نمی‌بیند اما در هر عصیان او من هستم.»

شافاک کتابی با عنوان ملت عشق ندارد

در یادداشتی که برای نقد رمان ملت عشق نوشتیم به این موضوع اشاره کرده‌ایم که واکنش‌ها نسبت به این کتاب متفاوت و تا حدودی سلیقه‌ای است، برخی ملت عشق را بهترین کتابی می‌دانند که تا به حال خوانده‌اند و بعضی‌ها آن را صرفا یک کتاب معمولی و سطح پایین می‌دانند. از سوی دیگر برخی الیف شافاک را در حد پروین اعتصامی و برخی دیگر کتابش را یک کتاب سفارشی می‌دانند.

درباره‌ترجمه این کتاب هم نقدهایی وارد شده از قبیل اینکه مترجم بخش‌هایی از داستان را به صورت غیر ضروری حذف کرده و یا در قسمت‌هایی که اشاره به آیات قرآنی و برخی مسائل عرفانی شده مترجم منظور نویسنده را درک نکرده و آنها را به مخاطب منتقل نکرده است.

به عنوان نمونه در بخشی از این یادداشت نظر غلامرضا خاکی منتقد ادبی را درباره کتاب ملت عشق می‌خوانید:

«معنویت مولانا مبتنی‌بر شریعت است؛ اما معنویتی که رمان «ملت عشق» آن راترویج می‌دهد مبتنی‌بر شریعت نیست. مخاطب دنبال آرامش معنوی است، اما این کتاب به اسم عشق و احساس معنوی، ترویج کننده ساختارشکنی اخلاقی است. »

ارسلان فصیحی، یکی از مترجمین کتاب ملت گفته: «ملت عشق» نامی است که من برای‌ترجمه فارسی کتاب شافاک انتخاب کردم. در حقیقت الیف شافاک کتابی به نام «ملت عشق» ندارد. در حقیقت نام این کتاب چها قانون عشق است که مترجم تصمیم گرفته عنوان دیگری برای این کتاب با توجه به موضوع داستان انتخاب کند. آقای فصیحی نسبت به سایرترجمه‌های موجود در بازار گفته: «شما چطور می‌توانید کتابی را که با این نام وجود نداردترجمه کنید و نامش را «ملت عشق» بگذارید؟! »


چهل قاعده عشق

الیف شافاک در کنار روایت اصلی داستان، چهل قانون عشق را هم معرفی می‌کند. این چهل قانون و قاعده، گره بین روایت‌های مختلف کتاب است. در باور خیلی‌ها چهل سالگی سن بلوغ و پختگی انسان است و این موضوع تاکید کننده اهمیت عدد چهل در باورهای مذهبی و عرفانی است. به نوعی باور بر این بوده که پس از گذراندن مراحل چهل‌گانه، انسان به نوعی رستگاری می‌رسد. اللا شخصیت اصلی داستان نیز در سن چهل سالگی دچار تلنگری می‌شود که زمینه تغییر و رشد او را در طول داستان فراهم می‌کند.

صفات خدا را می‌توانی در هر ذره کائنات بیابی. چون او نه در مسجد و کلیسا و دیر و صومعه، بلکه هر آن همه جا هست. همانطور که کسی نیست که او را دیده و زنده مانده باشد، کسی هم نیست که او را دیده و مرده باشد. هر که او را بیابد تا ابد نزدش می‌ماند.

برای خواندن سی و نه قاعده دیگر عشق می‌توانید به اینجا مراجعه کنید.

شمس یا عطار؟

خواندن قسمت‌هایی از کتاب  ناخودآگاه ذهن آدم را به سمت تذکره‌الاولیای عطار و روایت‌های موجود در آن کتاب می‌اندازد. به طور قسمتی از حرف‌های شمس را بخوانید:

«عادتی قدیمی دارم که بی استثنا پیش از ورود به هر شهری به جا می‌آورمش: قبل از گذر از دروازه‌های شهر مدتی می‌ایستم و به تمام اولیای آن‌جا درود می‌فرستم. خواه مرده باشند خواه زنده، خواه مشهور باشند خواه مجهول، به تمام اولیایی که در آن شهر زندگی کرده‌اند یا می‌کنند پیشاپیش سلام می‌کنم. رخصت می‌طلبم از آن‌ها. طی این همه سال شهر، قصبه یا روستایی نبوده که پیش از رخصت گرفتن از اولیایش پا به آن‌جا گذاشته باشم. جایی که به آن وارد می‌شوم تفاوتی نمی‌کند اکثر ساکنانش مسلمان باشند یا مسیحی یا یهودی یا زرتشتی؛ در هر جایی مسلما یک ولی هست. اولیاء از تفاوت‌های دینی و جمعی و جسمی فراتر رفته‌اند. ولی راهنمای همه بشریت است.»

به این کالا امتیاز دهید